4 Aralık 2020 tarihli ve 31324 sayılı Resmi Gazete’de Elektronik Haberleşme Sektöründe Kişisel Verilerin İşlenmesi ve Gizliliğin Korunmasına İlişkin Yönetmelik yayınlandı.

Yayımı tarihinde 6 ay sonra yürürlüğe girecek olan yönetmelik, 24/7/2012 tarihli ve 28363 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektronik Haberleşme Sektöründe Kişisel Verilerin İşlenmesi ve Gizliliğinin Korunması Hakkında Yönetmeliği yürürlükten kaldırdı.

Elektronik haberleşme sektöründe kişisel verilerin işlenmesine dair ilkeler, yönetmeliğin 5. maddesinde; hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun olarak işlenme, doğru ve gerektiğince güncel olma, belirli, açık ve meşru amaçlar için işlenme, işlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olma, ilgili mevzuatta öngörülen veya işlendikleri amaç için gerekli olan süre kadar muhafaza edilme ve son olarak milli güvenlik gerekçesiyle trafik ve konum verilerinin yurt dışına çıkarılmaması olarak belirlendi.

Yönetmeliğin 8. maddesinde açık rıza alma şartlarına yer verildi. Buna göre;

• Açık rızanın belirli bir konuya ilişkin olarak işlem öncesinde alınması gerekir. Belli bir konu ile sınırlandırılmaksızın genel nitelikteki rızalar geçersizdir.
• Açık rızanın özgür iradeye dayanması gerekir.  Bu bağlamda, abonelik tesis edilmesi ve temel elektronik haberleşme hizmetleri veya cihazların sunulması; abonenin/kullanıcının verilerinin işlenmesine yönelik açık rıza verme ön şartına bağlanamaz. Hediye dakika, SMS ve veri gibi ek fayda sağlanması karşılığında aboneden/kullanıcıdan açık rıza talep edilebilir.
• Açık rıza beyanının alınması öncesinde abonenin/kullanıcının; işlenecek kişisel veri türü ile trafik ve konum verisi türleri, kapsamı, işlenme amacı ve süresi hakkında işletmeciler tarafından açık ve anlaşılır bir şekilde bilgilendirilmesi gerekir. Bu bilgilendirmenin yazılı yapılması halinde yazılar en az 12 punto ile hazırlanmalıdır.
• Abonenin/kullanıcının “evet/onay/kabul” şeklindeki irade beyanı yazılı veya elektronik ortamda alınmalıdır ve söz konusu irade beyanı rıza alınan duruma özgü olmalıdır. Bu irade beyanı; bir sözleşmenin veya hizmetin kabulü ya da pazarlama amaçlı haberleşmelere onay verilmesi ve benzeri hukuki işlemlere yönelik irade beyanları ile birleştirilemez.
• İşletmeciler, abonelerin/kullanıcıların açık rızalarını gösteren kayıtları, ilgili mevzuat hükümlerinde yer alan süreler saklı kalmak kaydıyla asgari abonelik süresince saklamakla yükümlüdür.
• Trafik ve konum verilerinin üçüncü taraflara aktarımının söz konusu olduğu durumlarda; aktarılacak tarafın adı ve açık adresi, aktarma amacı ve süresi, üçüncü tarafın yurt dışında olması halinde verinin aktarılacağı ülkenin adı şeklindeki bilgiler verilerek ayrıca açık rıza alınmalıdır. Bu bilgilerde değişiklik olması halinde ise tekrar açık rıza alınmalıdır.
• İşletmeciler, trafik ve konum verilerinin açık rıza alınarak üçüncü taraflara aktarımının söz konusu olduğu durumlarda, bu verilerin sadece açık rıza bilgilendirmesinde belirtilen üçüncü taraflarca ve belirtilen amaçla işlenmesini temin etmekle yükümlüdür.

Yönetmeliğinde “Sağlanan İmkanlar” başlıklı üçüncü bölümünde numaranın gizlenmesi, otomatik çağrı yönlendirme, ayrıntılı faturalarda gizlilik maddelerine yer verilmiştir.

Yönetmeliğin 13. maddesinde yer alan abonenin/kullanıcının diğer hakları ise şunlardır;

•  Abonelerin/kullanıcıların verilerinin işlenmesine yönelik olarak kısa mesaj, çağrı merkezi, internet ve benzeri yöntemlerle vermiş oldukları açık rızayı aynı yöntem ya da daha basit bir yöntem ile her zaman ücretsiz olarak geri almalarına imkan sağlanmalıdır. Bu imkana ilişkin bilgilendirme de açık rıza alınması sırasında yapılmalıdır.
• Her yılın üçüncü çeyreği içinde, mobil numara bilgisi bulunan abonelere/kullanıcılara asgari kısa mesajla, diğerlerine e-posta veya arama yöntemlerinden biri ile olmak üzere; daha önce alınan açık rızaları kapsamında verilerinin işlendiğine dair bilgilendirme yapılmalıdır. Aksi takdirde, daha önce verilen açık rızalar kapsamındaki veri işleme faaliyeti bilgilendirme yapılıncaya kadar durdurulur.
• İşletmeciler tarafından yönetmelik kapsamında engelli tarifelerinden yararlanan abonelere/kullanıcılara yapılacak bilgilendirmeler, işitsel ve/veya görsel yöntemler kullanılarak BTK düzenlemelerine uygun şekilde gerçekleştirilmelidir.
•  Aboneliğin sonlanması halinde, sona erme tarihi itibarıyla abonenin aksi talebi olmaması halinde daha önce verilen tüm açık rızalar geri alınmış sayılır.
• Yönetmelik kapsamındaki abonelere/kullanıcılara yapılacak tüm bilgilendirmeler, ücretsiz olarak gerçekleştirilmelidir.
• Yönetmelik kapsamındaki bilgilendirmeler, açık rıza, abone/kullanıcı talebi ve onayına ilişkin ispat sorumluluğu tümüyle işletmeciye aittir.
• Açık rızanın geri alınması durumunda işletmeci açık rızaya dayalı olarak yapılan veri işleme faaliyetlerini derhal durdurmakla yükümlüdür.

Yönetmeliğin 14. maddesinde idari para cezaları ve diğer yaptırımlar yer almaktadır. İşletmecilerin yönetmelik ile belirlenen yükümlülükleri yerine getirmemeleri hâlinde Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu İdari Yaptırımlar Yönetmeliği hükümleri uygulanacaktır.

Yönetmeliğin 15. maddesine göre, yönetmeliğin uygulanması sırasında doğacak tereddütleri ve uygulamaya ilişkin aksaklıkları gidermeye ve uygulamayı yönlendirmeye, ilke ve standartları belirlemeye ve uygulama birliğini sağlamaya BTK yetkilidir.

Yönetmelikte mevcut rızaların durumu Geçici Madde 1 maddesi ile düzenlenmiştir. Bu maddeye göre, yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce hukuka uygun olarak alınmış rızalar geçerli sayılmaktadır. Ancak yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce rızaları alınarak verileri işlenen tarafların abonelikleri sona ermesine rağmen açık rızaları olmaksızın verilerinin işlenmeye devam etmesi durumunda bu işlem, ilgili mevzuatta yer alan yükümlülükler saklı kalmak kaydıyla yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden bir ay içinde durdurulacaktır.

Düzenlemenin tamamına şu link’ten ulaşılabilir: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2020/12/20201204-13.htm